E Diele, 21 Dhjetor 2014



Respekti ndaj pacientit ?sht? pjes? e sh?rimit t? tij

Intervist? me mjekun Ortodep, Mirjan Prifti

Nase Jani

Nga Nase Jani

Emrin e doktor Miri Priftit e kisha d?gjuar para disa muajsh n? nj? mjedis shoq?ror. Komunikuam n? telefon dhe doktori na la dit?n dhe or?n e pritjes tek vila e tij e banimit.

Makina b?ri goxha udh?, doli jasht? Athin?s, hyri e doli n?p?r tunelet e rrug?s s? re, q? t? ?on n? aeroport dhe p?rfundoi n? lagjen ?Vrilisja? me vila trekat?she.

Hym? n? rrug?n ?Argjirokastros?, q? mua m? kujtoi vendlindjen, ku n? t? djatht? ishte porta-dekorative me Nr... dhe emrin e Doktorit.

Ngjit?m disa shkall?, n? prani t? shum?llojshm?ris? s? luleve, ku sundonte tr?ndafili, dhe u p?rball?m me mikpritjen e t? zotit t? sht?pis?. Edhe pse me nj? trup mesatar, e hoqa nga kujtesa madh?sin? trupore, para portretit t? tij, disi t? ve?ante. Ndjeva, qysh n? fillim, nj? harmoni t? portretit t? tij intelektual edhe atij salloni-prit?s, me kolltuk?, tavolina, piktura,... t? gjitha t? ve?anta n? llojin e vet? dhe n? sh?rbim t? njeriut..

Te kjo vil? me rreth 250 met?r katror: nga salloni i pritjes, shkall?t ngjit?se t? shpinin n? mjediset e jet?s familjare, kurse shkall?t zbrit?se t? shpinin te ?salloni i ?lodhjes?, si? e em?roi vet? doktori, ku televizori me ekran t? madh, tentonte t? t? mb?rthente n? kolltukun p?rball?, por p?rball? tij ishte biblioteka e librave dhe n? t? djatht? diskoteka me qindra disqe, ku vitet e pasionit dhe k?rkesat men?urore b?heshin t? tuat. Kompjuteri, n? k?ndin e majt? ?heshtte? dhe t? thithte me heshtjen e tij, p?r t? treguar pjes? nga portreti shkencor i Doktor Mirit... Por fjala e gjall? ka tjet?r vler? dhe respektuam Fjal?n...



***

I lindur e rritur n? Tiran?, me n?n?n nga Delvina dhe baban? nga Erseka, u shkollua n? Fakultetin e Mjek?sis? dhe doli mjek-ortoped m? 1980-?n. Punoi n? Spitalin Nr. 2 n? Tiran?, deri n? vitin 1990, kur me gruan q? sapo kishte mbaruar universitetin p?r ekonomi edhe vajz?n gjasht? muajshe Emi (bashkimi i dashuris? dhe dy emrave t? prind?rve) u vendos n? Greqi. Pasi dha provimet p?r njohjen e diplom?s s? mjekut, nisi pun?n n? Vula dhe tremb?dhjet? vjet?t n? vazhdim n? ?Iatriko Qendro? n? Marusi.



- Pas gati tre dekadash n? profesionin e mjekut, sikur t? ktheheshit n? mosh?n e pas-gjimnazit, ?far? profesioni do t? k?rkonit?

- Profesionin e mjekut ortoped. E dashuroj deri n? fsheht?si k?t? profesion...



- N? ?far?do profesion por ve?as n? profesionin e mjekut un? njoh dy lloj mjek?sh: Mjek? q? mbarojn? Universitetin dhe mbarojn? s? lexuari dhe mjek? q? mbarojn? universitetin dhe vazhdojn? t? lexojn? edhe pas marrjes s? diplom?s... T? par?t quhen mjek? pa qen? mjek?, kurse t? dyt?t quhen mjek? duke u b?r? mjek?...

- Ka t? b?j? shum? t? lexuarit tek profesioni i mjekut, si? ka t? b?j? shum? ku e ushtron zanatin dhe me k? je af?r q? t? t? m?soj? zanatin. Un? kam pasur fat se pas diplomimit isha me koleg? profesionist?, ku v?reja se si e b?nin operacionin, q? nga v?nia e diagnoz?s, praktika e operacionit dhe deri n? veprimet dhe kujdesi i pas-operacionit. T? gjitha k?to kan? lidhje me nj?ra-tjetr?n dhe plot?sojn? portretin profesional t? mjekut.



- Kujt ia dedikoni k?t? p?rvoj?, apo fitim njohurish praktike, keni emra t? p?rve??m?

- N? radh? t? par? ia dedikoj gjith? kolektivit t? mjek?ve t? spitalit ku punova dhe ve?mas Profesor Panajot Bog?s, P?llumb Karagjozit etj. q? m? mor?n prej ?dore? dhe m? fut?n n? profesionin e bukur e tep?r t? v?shtir? t? mjekut-ortoped. Por kjo ndihm? nuk do t? kishte vler? po t? mos kisha synimin tim p?r ?t? arritur di?ka e p?r t? mb?rritur diku?. ?do person duhet t? ket? nj? egoiz?m t? mir?, q? t? ndihmon t? ecsh p?rpara pa i d?mtuar njer?zit e tjer?, nuk ?sht? i keq, bile ?sht? i domosdosh?m. K?t? ia kam th?n? dhe edukuar edhe vajz?s sime. Ka edhe egoiz?m tjet?r, q? ndeshet shpesh, jo vet?m n? shkenc?n e mjek?sis?, q? njeriu ?fiton? duke shkelur mbi dhimbjen e t? tjer?ve. K?t? egoiz?m un? do ta quaja Egoiz?m-Vras?s dhe fitoren e tij Fitore-Humb?se!



- K?tu n? Athin? ?far? gj?ra t? reja i more mjek?sis??

- Vitet e par? i kisha shum? t? v?shtir? sepse diferenca teorike ishte e ndjeshme. Mjek?t grek? kishin m? tep?r njohuri nga shkenca e ortopedis?, kjo edhe p?r faktin e programeve t? p?rgatitjes universitare. K?shtu q? m? duhej t? lexoja shum?, kur dhe kushtet ekonomike nuk i kisha t? favorshme p?r plot?simin me librat q? m? duheshin...



- Po koleget e tu, si e p?rdornin bisturin??

- Zot?sia teorike nuk do t? thoshte edhe sakt?si praktike-profesionale. Kishte mjek? q? nuk dinin as t? vinin diagnoz?n, as t? kapnin bisturin?, as t? ?lexonin? nj? grafi p?r ngjitjen e nj? kocke t? thyer... U mungonte eksperienca, at? q? un? dhe koleg?t e mi n? Shqip?ri e kishim par?sore.



- Sa operacione b?nit n? dit? n? Tiran??

- Tre-kat?r operacione, si t? ishte rasti... Ishim nj?mb?dhjet? mjek? ortoped?, me shef reparti Dr. Panajot Bog?n.

- K?tu n? Athin?, pas v?shtir?sive keni arritje dhe nj? em?r t? ve?ant? e t? k?rkuar... ?far? pozicioni mbani n? karrier?n tuaj?

- Jam mjek ortoped, i specializuar p?r mikro-kirurgjin?, kryesisht me kirurgjin? e dor?s dhe t? ekstremitetit t? sip?rm, kur priten gishtat, duart... Por njoh dhe p?rdor gjith? gam?n ortopedike te njeriu. Kjo ?sht? pozita ime shkencore.



- Ju keni marr? pjes? n? shum? simpoziume shkencore nd?rkomb?tar?...

- Gati n? gjith? bot?n, n? SHBA, Itali, Franc?, Austri etj. Jan? shum? t? efektsh?m se sillet jo vet?m p?rvoja e profesor?ve t? shquar t? ortopedis?, por sillen edhe m? t? rejat shkencore, q? t? nxisin n? ecjen p?rpara. Nuk ka munguar edhe eksperienca ime. K?t? vit do ta b?jm? n? vapor Konferenc?n shkencore. E organizon grupi yn? shkencor. Do t? jet? nj? jav? nga brigjet e Athin?s deri n? Stamboll dhe kthim. Vapori do t? lundroj?, ne, n? sallat e vaporit do t? zhvillojm? Konferenc?n, familjet tona do t? b?jn? plazh... Do kemi profesor? nga SHBA dhe Europa.



- Diku fol?m, m? lart, p?r egon profesionale, q? nuk mund ta ndajm? edhe nga veprimi qytetar i njeriut, ?far? t? ve?anta ka nga kolektivi i mjek?ve n? Shqip?ri dhe k?tu?

- Un? nuk e kam provuar mbi veten ?egon e eg?r profesionale? as n? Shqip?ri e as k?tu...



- ?sht? mjedisi, kultura qytetare apo merita juaj q? nuk e keni ndjer? ?egon e eg?r? t? koleg?ve?

- Kur punova n? Spitain Nr. 2 n? Tiran? ishte tjet?r sistem. Aty nga nj? her? harroheshin cil?sit? profesionale dhe dilnin n? krye angazhimet partiake. Dhe gara b?hej n?n k?to ?rregulla?, kurse k?tu gara, ashtu si t? jet? ajo, b?het mbi aft?sit? profesionale.: kush t? ket? m? shum? pacient?, kush t? b?j? m? tep?r operacione. K?tu, po s?ishe i zoti mbetesh shum? leht? prapa, nuk mund t? rrish me zor n? sip?rfaqe. Kurse n? Shqip?ri, kur punoja un?, mund t? rrije n? sip?rfaqe p?r shum? arsye t? tjera, q? un? u q?ndroja larg dhe e masja karrier?n time vet?m me profesionaliz?m.



- Ku jeni ndjer? m? v?shtir? n? profesionin tuaj kaq vje?ar?

- Mjeku e ndjen p?r dit? v?shtir?sin?, por m? t? ve?ant?n e ndjen kur e ndjen se nuk e ke realizuar operacionin si? e do ti. Nj? operacion e zhvilloj tre her?: Nj? her? si e mendoj operacionin, Nj? her? kur e ekzekutoj operacionin dhe Nj? her? kur vij n? sht?pi dhe e mendoj si e b?ra operacionin. P?r t?ju p?rgjigjur m? konkretisht pyetjes suaj marr statistikat nd?rkomb?tare, ku: 20% e operacioneve nuk b?hen si? i mendon dhe i do mjeku dhe 4-5% e operacioneve jan? t? d?shtuar. Kjo ?sht? p?rvoj? e gjith? kirurg?ve, gjith? profesor?ve t? rruzullit tok?sor. Un? hyj n? k?ta parametra q? tregova.



- Ky shpjegim ?sht? interesant dhe m? lejon mua q? t?ju pyes: Ju nga sukseset keni p?rfituar m? tep?r apo nga d?shtimet?

- Profesioni im ka dy etapa, etap?n e Shqip?ris? dhe etap?n e Greqis?. Jan? dy etapa t? ndryshme edhe pse pacienti ?sht? i nj?jt?. Raporti i pacientit me mjekun n? Shqip?ri ishte komplet ndryshe si? ?sht? k?tu. N? Shqip?ri nuk t? trembte d?shtimi profesional, apo i nj? operacioni, se kishe t? tjera mbrojtje, kurse k?tu d?shtimi i operacionit ?sht? vet? puna e mjekut. K?tu, si? jam un? tashti, n? klinik? private, jam para pacientit, para ligjit dhe k?to do t?i justifikoj me pun?n time. Deri tashti nuk jam p?rballur me ligjin, p?r shkelje apo paaft?si profesionale. Q?llimi kryesor ?sht? jeta e pacientit, riaft?simi fizik i pacientit.



- Karriera juaj, suksesi dhe siguria n? profesion ju kan? b?r? mjek me em?r dhe t? k?rkuar... Si e mendoni t? nes?rmen dhe t? pasnes?rmen n? profesionin e mjekut?

- Ajo q? m? ngacmon apo m? ?gudulis? ?sht? ai operacioni i ri q? ?sht? zbatuar n? SHBA dhe un? s?e kam praktikuar akoma. E dyta: Un? nj? operacion e b?j p?r tre-kat?r or?, ai mjeku n? SHBA, apo Franc? e b?n p?r nj? or?. Si e b?n? K?to jan? k?rkesat e mia profesionale-shkencore, q? synoj dhe lakmoj t?i arrij. Nga ana e aft?sis? trupore, nuk jam m? ?Ferrari?, por ?Alfa Romeo? jam akoma...



- Ju keni pasur shum? raste t? ve?ant? q? u kan? mbetur n? kujtes?, dikush m? ka treguar p?r nj? vajz? t? vog?l, q? i ngjit?t gishtat e prer? dhe ajo ju ka d?rguar edhe nj? kartolin? fal?nderimi me dor?n gishta-ngjitur.

- Po, ajo vajza ishte kat?r vje?. N?n?n e kishte angleze. Vajza kishte prer? gishtin tek dera. Gishti ishte i k?putur. Un? duhet t?ja ?ngjisja?. E mora vajz?n mbi gjunj?, nuk vesha bluz?n e bardh? q? t? mos i shtohej frika, i b?ra narkoz?n e nevojshme dhe ia ?ngjita? gishtin e k?putur. Operacioni nuk ishte i leht?, por i mundsh?m p?r sukses. Me at? dor? vajza m? ka shkruar nj? kartolin?-urimi...

K?to emocione jan? pjes? e pun?s s? p?rditshme. Kur pacient?t e tu q? vijn? me k?mb?n apo dor?n e thyer, me legenin e thyer, me dor?n apo gishtat e k?putur etj. dhe pastaj, pas nd?rhyrjes kirurgjikale, i sheh t? ngritur n? k?mb?, t? sh?ruar e aktiv? n? pun? e n? jet?, sikur t? mos kishte ndodhur gj?... ka k?naq?si m? t? madhe? S?ka!



- Ardhja e pacientit tek ju si ndodh, ?sht? e zakonshme si n? ?do spital?

- Kur vjen pacienti tek ne ka bredhur n? shum? spitale t? Greqis? dhe pasi nuk ka arritur sakt?sin?, vjen n? spitalin ton?. Tek ne, zakonisht, nuk vjen trauma e fresk?t, pasi nuk kan? gjetur ?derman? nga spitalet shtet?ror?, vijn? tek ne. Kam pasur shum? raste t? till?, q? pacient?t vijn? me shpresa t? humbura dhe gjejn? sh?rimin.



- Tani adresa juaj dihet: ?Iatriko Qendro Marusi?. A vijn? shum? shqiptar? tek ju?

- Shum? vijn?, nga t? gjitha an?t e Athin?s dhe ka pasur raste q? i kam operuar edhe pa lek?...



- Po raste me ata q? quhen r?ndom? ?VIP-a?t? artit, sportit apo politik?s, ke pasur? Po pacient? nga jasht? Greqis??

- Shum? raste me artist?, sportist?, politikan?... Ja nj? shembull: Ish kryeministri shqiptar zoti Fatos Nano, k?tu i ?zgjati? gishta e prer? aksidentalisht tek makina ... Sa p?r ?gjeografin?? e pacient?ve: kam operuar nga Kanadaja, nga SHBA, nga vende t? Europ?s dhe shum? nga Shqip?ria. Ve? nj? gj?, pacienti tek un? nuk ka dallim, ?sht? pacient dhe e trajtoj nj?lloj si qytetarin e thjesht? ashtu dhe artistin, sportistin apo politikanin... Respekti ndaj pacientit ?sht? pjes? e operacionit dhe e sh?rimit t? tij. Po nuk e respektove pacientin, sado i zoti t? jesh si mjek nuk do e b?sh mir? pun?n. ?do t? thot? ta respektosh: Mos ta fus?sh kot n? operacion, mos t?i b?sh operacion me kosto t? madhe biologjike. N? qoft? se b?het pa operacion ?sht? m? mir?, se t? gjith? operacionet kan? nj? kosto biologjike mbi organizmin. Operacioni ?sht? dhun? ndaj trupit t? njeriut dhe duhet b?r? vet?m kur ?sht? i domosdosh?m. Domozdoshm?rin? e operacionit e vendos mjeku dhe e vendos drejt kur respekton pacientin.



- Ligji i mjekut, ku mbrohet jeta e pacientit, si zbatohet? Se me ??dim? n? Shqip?ri dhe jo vet?m n? Shqip?ri, shum? pacient? ikin nga jeta p?r faj t? mjekut.

- Edhe k?tu ?sht? ai ligj, si n? gjith? Europ?n, por aty ku mbrohet m? shum? pacienti dhe nuk i falet mjekut gabimi ?sht? Amerika. N? Europ? nuk jan? kaq t? ?egra? ligjet n? mbrojtje t? pacientit. Mendoj se t? vdes? nj? njeri duhet t? shkojn? shum? gj?ra shtremb?r.



- N? qoft? se k?putet gishti apo dora, ju i b?ni ngjitjen, ku qeliza shkon tek qeliza dhe dora apo k?mba behet pjes? aktive e trupit. Sa mjek? e b?jn? k?t? pun? k?tu n? Greqi?

- K?t? lloj operacioni e b?jn? dhjet? mjek?. Ve? duhet q? dora, k?mba apo gishti t? mos jet? me kock? t? th?rrmuar edhe t? vij? brenda gjasht? or?ve q? nga prerja.

E Premte, 20 Qershor 2008


Komentet e juaja

E Diele, 09 Shkurt 2014  Lazer gjeloshja
kame nje njeri qe make operue juve ne vitin 1990 kam deshire tema kontrodhosh edhe nje here
E Enjte, 08 Mars 2012  ramiz koci
pershendetje doktor mirjani dhe sa euro kushton kerkojme te na jepni nje informacion lidhur me transplantet e kraheve na intereson qe te dime nese realizohet ne spitalin tuaj apo ne greqi nje operacion i tille dhe sa euro kushton pacienti eshte aksidentuar ne vitin 2008 mosha 50 vjec

Komento

TIRANË, 9 Dhjetor /ATSH/ -Kryeministri Edi Rama është sot në Bruksel për të marrë pjesë në...
Me ligjin e ri të miratuar së fundmi, një i vetpunësuar mund të blejë 20 vjet me rreth 200 mijë lekë...
Me 155 vota “pro” u votua buxheti i shtetit për vitin 2015, në një votim ku morën pjesë 290...
Zyrtarët amerikanë paralajmërojnë se publikimi i një raporti mbi disa praktika të CIA në...
Mijëra hungarezë protestuan kundër korrupsionit në organin tatimor të vendit dhe kërkuan më...
Rusia thotë se është e përkushtuar për të zhvilluar bisedime këtë javë me qëllimin...
Hapet rruga për qarkullimin në mënyrë eksperimentale të autobusave pa drejtues mjeti në Greqi, me...
Rritje 1,9% ka shënuar produkti i përgjithshëm i brendshëm (PBB) në tremujorin e tretë të këtij...
Në 25,9% është evidentuar niveli i papunësisë në Greqi në gusht 2014, duke shënuar një...
Papa Françesku, i kërkoi sot Lindjes së Mesme dhe Turqisë në mënyrë të veçantë...


© Copyright 2003 - 2014  Tribuna   Te gjitha te drejtat e rezervuara WPP